Borstkanker

Om gedetailleerde röntgenfoto’s te maken, wordt elke borst afzonderlijk samengedrukt tussen twee platen. Dat kan onaangenaam of zelfs pijnlijk aanvoelen. Het ongemak verdwijnt meestal snel na het onderzoek.

Een mastectomie of borstamputatie wordt niet systematisch toegepast. De chirurgische behandeling van borstkanker is tegenwoordig vaak borstsparend, waarbij alleen het aangetaste deel van de borst wordt verwijderd. Bij sommige patiënten is zo’n behandeling echter niet mogelijk en is een mastectomie de enige optie.

In Vlaanderen krijgt 1 op 9 vrouwen te maken met borstkanker. Hoe sneller borstkanker wordt ontdekt, hoe beter de vooruitzichten. Maar hoe kan je borstkanker vroegtijdig opsporen?

Ben je tussen 50 en 69 jaar? Dan krijg je om de twee jaar een uitnodiging van de Vlaamse overheid voor een gratis mammografie. Dit onderzoek maakt het mogelijk om borstkanker in een vroeg stadium op te sporen en te behandelen. Per 1000 onderzoeken worden zo 7 tot 9 vrouwenlevens gered. Ga dus zeker in op de uitnodiging.
• Meer info op Borstkanker (bevolkingsonderzoek.be)

Daarnaast is het voor alle vrouwen belangrijk om regelmatig zelfonderzoek te doen. Door je borsten frequent te onderzoeken, leer je ze beter kennen en merk je sneller veranderingen op, zoals een knobbeltje of een ingetrokken tepel. Raadpleeg in dat geval zeker je huisarts of gynaecoloog.
• Meer info op Ik wil zelf mijn borsten onderzoeken | Thuisarts.nl
• Je kan ook een filmpje bekijken op YouTube.

Borstkanker komt vaak voor. Soms zijn er meerdere gevallen in een familie; dit noemen we familiaal voorkomen. Dat betekent niet automatisch dat de kanker erfelijk is. Slechts bij ongeveer 5% van de patiënten is er sprake van een duidelijke erfelijke aanleg.

Bij erfelijke borstkanker gaat het meestal om een fout (mutatie) in een gen zoals BRCA1, BRCA2 of CHEK2. Zo’n mutatie kan worden doorgegeven van ouder op kind, met telkens 50% kans voor zonen én dochters. In families met een erfelijke aanleg zien we vaker borst- en/of eierstokkanker, soms op jonge leeftijd of bij meerdere familieleden.

Niet iedereen met borstkanker hoeft genetisch getest te worden. Een arts bekijkt eerst de familiegeschiedenis en de kenmerken van de tumor. Factoren die kunnen wijzen op een erfelijke vorm zijn onder andere:

• Borstkanker op jonge leeftijd
• Meerdere familieleden met borst- of eierstokkanker
• Borstkanker bij mannen
• Kanker in beide borsten

Als er een vermoeden is van erfelijkheid, kan je doorverwezen worden naar een raadpleging oncogenetica. Daar wordt de familiegeschiedenis uitgebreid in kaart gebracht en kan, na duidelijke uitleg en toestemming, genetisch onderzoek gebeuren.

Wanneer een erfelijke aanleg wordt vastgesteld, zijn er verschillende mogelijkheden:

• Nauwe medische opvolging om kanker vroegtijdig op te sporen
• Preventieve operaties, zoals het verwijderen van eierstokken of borsten, om het risico sterk te verlagen
• Pre-implantatie genetische diagnostiek (PGD) voor wie een kinderwens heeft en de mutatie niet wil doorgeven

Een genetische aanleg betekent dus een verhoogd risico, maar biedt ook kansen om tijdig in te grijpen en goed opgevolgd te worden.